Kooperatif yoluyla tarım arazilerinin bölünmesi, özellikle 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’na aykırı olarak gerçekleştirildiğinde, Yargıtay tarafından kamu düzenine aykırı kabul edilmekte ve bu tür işlemler iptal edilmektedir.
⚖️ Yargıtay Kararları ve Hukuki Değerlendirme
📌 Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, 2023/1683 E., 2024/1610 K.
Bu kararda, tarla vasfındaki taşınmazlarda inanç sözleşmesi yapıldığı iddiasıyla açılan tapu iptali ve tescil davası kabul edilmiş, ancak İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü, bölünemez büyüklük kuralına aykırı olarak yapılan bu işlemin iptalini talep etmiştir. Mahkeme, kamu düzenine aykırılık nedeniyle işlemi iptal etmiştir.
📌 Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, 2023/3112 E., 2024/1603 K.
Bu kararda, kooperatif üyesi olan davacıya tahsis edilen taşınmazın tapu iptali ve tescil talebi değerlendirilmiştir. Mahkeme, tapu malikinin iyi niyetinden bahisle talebi reddetmiş, ancak Yargıtay, davacının kooperatif üyesi olduğunu ve taşınmazın tahsis edildiğini belirterek, tapu iptali ve tescil talebinin kabul edilmesi gerektiğine karar vermiştir.
🛑 Hukuki Sonuçlar ve Riskler
•5403 sayılı Kanun, tarım arazilerinin asgari büyüklüklerin altına bölünmesini yasaklamaktadır. Bu yasağa rağmen yapılan bölünmeler, kamu düzenine aykırı kabul edilmekte ve iptal edilmektedir.
•Kooperatif yoluyla bölünme, bu yasağı dolanma amacı taşıdığından, Yargıtay tarafından muvazaalı işlem olarak değerlendirilmekte ve iptal edilmektedir.
•İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri, bu tür işlemlere karşı yargılamanın iadesi yoluna gidebilmekte ve işlemlerin iptalini talep edebilmektedir.
✅ Öneriler
•Tarım arazilerinde yatırım yaparken, 5403 sayılı Kanun’un hükümlerini dikkate almalı ve asgari büyüklük sınırlarına uygun hareket etmelisiniz.
•Kooperatif kurarak arazi bölünmesi gibi işlemler, yasal riskler taşıdığından, bu tür yöntemlerden kaçınılmalıdır.
•Hukuki danışmanlık, tarım arazileriyle ilgili işlemlerde uzman bir avukattan destek almanız, ileride doğabilecek hukuki sorunları önleyecektir.